Baby Bag

ეკრანზე დამოკიდებულება ბავშვის განვითარებას განსაკუთრებით ადრეულ ასაკში აფერხებს

ეკრანზე დამოკიდებულება ბავშვის განვითარებას განსაკუთრებით ადრეულ ასაკში აფერხებს
როგორ უნდა მოვიქცეთ, სანამ ბავშვი ეკრანდამოკიდებული გახდება და რა ზიანს აყენებს მათ გონებრივ განვითარებას ეკრანი? - აღნიშნულ თემებზე MomsEdu.ge-ს ბავშვთა ადრეული განვითარების სპეციალისტი მარი ჯოხარიძე ესაუბრა.

- ეკრანდამოკიდებულება ბავშვებში ძალიან დიდი პრობლემაა. რა სიმპტომები ახასიათებს ეკრანდამოკიდებულ ბავშვს და როგორია მისი ქცევა?

- ეკრანდამოკიდებული ბავშვები პასიურები არიან, არ იჩენენ ინტერესს სხვა აქტივობების მიმართ. ხშირად ვხდებით პრობლემებს ქცევაშიც, როცა მშობელი ეკრანს მოაშორებს ბავშვს, აწყობენ ტანტრუმს და ასე ცდილობენ გაჯეტების დაბრუნებას, ძირითად შემთხვევაში იღებენ კიდეც მათთვის სასურველ შედეგს.

- როგორ უნდა მოიქცეს მშობელი, რა საზღვრები უნდა დაუწესოს ბავშვს?

- საზღვრების დაწესება აუცილებელია, თუმცა ეს საზღვრებიც დამოკიდებულია ბავშვის ასაკზე, განვითარების საფეხურზე. 3 წლამდე ასაკის ბავშვები სასურველია, საერთოდ მოვარიდოთ ეკრანს, მაგრამ რადგან დღევანდელ რეალობაში ეს ძალიან რთულად შესასრულებელია, რეკომენდაციაა, რომ ეკრანთან გატარებული დრო არ უნდა აღემატებოდეს ნახევარ საათს. ადრეულ ასაკში ამას განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს. დრო შეიძლება გადანაწილებული გვქონდეს, მაგალითად, თუ ექვსი წლის ბავშვს ვაძლევთ უფლებას, რომ დღის განმავლობაში ერთი საათი გაატაროს ეკრანთან, შეიძლება ეს ერთი საათი, ორ ან სამ ნაწილად გავყოთ. აუცილებლად უნდა აკონტროლოს მშობელმა, რას უყურებს ბავშვი, რა ინფორმაციას მიიღებს, რას აითვისებს. ბევრი სასარგებლო რამეც შეიძლება ისწავლოს ბავშვმა ეკრანიდან თუ საზღვრებს დავუწესებთ და ყურადღებით შევურჩევთ, რას უყუროს.

- როგორ ავარიდოთ ბავშვი ეკრანდამოკიდებულებას, რომ არც მისი ფსიქიკა დააზიანოს და თან პრობლემაც აღმოიფხვრას? (ფაქტია, რომ გაჯეტების სრულად აკრძალვა დღევანდელ რეალობაში არ გამოდის)

- ბავშვს უნდა შევთავაზოთ რაც შეიძლება მეტი საინტერესო, გასართობი აქტივობა და წავახალისოთ მისი ინტერესები. პატარა ჩართული უნდა იყოს ოჯახის საქმიანობაში, რუტინაში და მისი მოქმედებები აუცილებლად უნდა იყოს წახალისებული.

- რამდენად აფერხებს ბავშვის გონებრივ განვითარებას ეკრანზე მიჯაჭვულობა?

- ეკრანზე დამოკიდებულება ბავშვის განვითარებას განსაკუთრებით აფეხებს ადრეულ ასაკში. ბავშვი ვითარდება მაშინ, როცა იკვლევს გარემოს, იღებს ახალ გამოცდილებებს, აკვირდება და შეისწავლის საგნებს, მაგალითად, შეხებით, ყნოსვით. ეკრანთან კი ამის შესაძლებლობა არ აქვს. გაჯეტებთან დიდი დროის გატარება განსაკუთრებით უშლის ხელს სოციალური უნარების განვითარებას.

- უკვე ეკრანდამოკიდებულ ბავშვთან რა რაციონალური ნაბიჯები უნდა გადადგას მშობელმა, უნდა მიმართოს თუ არა სპეციალისტს და თავად რისი გაკეთება შეუძლია?

- მშობელმა უნდა დააწესოს საზღვრები, მოიფიქროს, დაგეგმოს, რა აქტივობებით დაკავდება ბავშვი დღის განმავლობაში. აქტივობები უნდა იყოს ბავშვის ინტერესებს და შესაძლებლობს მორგებული. ეკრანი გამოიყენოს, როგორც ჯილდო. ბავშვი ჯერ დაკავდეს მშობლის მიერ შეთავაზებული აქტივობით და შემდეგ მიიღოს გაჯეტი განსაზღვრული დროით. მაგალითად, „ჯერ დავხატოთ და შემდეგ მიიღებ ტელეფონს 10 წუთით“. რთულია ერთი რეკომენდაცია მოარგო ყველა შემთხვევას, ყველაფერი დამოკიდებულია ბავშვის ასაკზე, განვითარების საფეხურზე, ოჯახის ცხოვრების წესზე. თუ მშობელი ხვდება, რომ დამოუკიდებლად ვერ უმკლავდება და უჭირს ბავშვის ქცევის მართვა, უნდა მიმართოს სპეციალისტს, ასე მიიღებს არა ზოგად, არამედ კონკრეტულ შემთხვევაზე მორგებულ რეკომენდაციებს.

ესაუბრა მარიამ ჩოქური 

შეიძლება დაინტერესდეთ

„ბავშვები აუცილებლად უნდა ჩავრთოთ კერძების მომზადების პროცესში,“ - სოფო ხალვაშის ხრიკები შვილების ჯანსაღი კვებისთვის

მომღერალმა სოფო ხალვაშმა „იმედის დღეში“ იმ სტრატეგიებსა და ხრიკებზე ისაუბრა, რომელთა დახმარებით შვილებს ჯანსაღი კვების პრინციპებს აცნობს:

„ყველამ ძალიან კარგად იცის, რომ ბავშვებს არ უყვართ ჯანსაღი და სასარგებლო პროდუქტები. საკვები ჩვენ ისე უნდა შევფუთოთ, რომ მათთვის დასაგემოვნებლად სასურველი გავხადოთ. მე ჩემს მიდგომებს ვიყენებ, რომლებსაც გაგიზიარებთ. ჩემი აზრით, პირველ რიგში, ბავშვს უნდა ავუხსნათ, რა არის ჯანსაღი და სასარგებლო პროდუქტი. დღეს არის იმის საშუალება, რომ ჩვენს შვილებს ვიდეოების სახით ვაჩვენოთ ეს პროდუქტები. ამასთან ერთად, ბავშვები აუცილებლად უნდა ჩავრთოთ კერძების მომზადების პროცესში. მათთვის მომზადების პროცესი ძალიან საინტერესოა. როდესაც ბავშვები კერძს თავად ამზადებენ, ძალიან აინტერესებთ, როგორი გამოუვიდათ, გემრიალია თუ არა. ჩვენ საკვებს ხშირად ვუკეთებთ თვალებს, ცხვირს, პირს. ეს ძალიან მარტივია, სხვადასხვა ბოსტნეული გვაძლევს საშუალებას, რომ ეს გავაკეთოთ. ასეთი ფორმით მირთმეული საკვები მათთვის ძალიან სასურველი და ლამაზია. რაც მთავარია, ბავშვები ჯანსაღ პროდუქტს ეჩვევიან. იგებენ, რა არის სასარგებლო. მე ვფიქრობ, რომ ეს მიდგომა ძალიან გაამართლებს.“

სოფო ხალვაშის თქმით, ჯანსაღი კვების პრინციპების ერთგულებაში მას ხელს მხოლოდ ტკბილეულისადმი განსაკუთრებული სიყვარული უშლის:

„რაც შეეხება ტკბილეულს, აქ ძალიან ცუდად გვაქვს საქმე. ტკბილეულთან მიმართებაში მეც მჭირდება რჩევები. ვცდილობ, უფრო ხარისხიანი შოკოლადი ვუყიდო, საყიდლებზე მე წავიდე და ბავშვები არ წავიყვანო. მაღაზიაში ტკბილეული ისეა განლაგებული, რომ ბავშვებს ყველაფრის აღება შეუძლიათ. როდესაც ბავშვი შოკოლადს ძილის წინ მიირთმევს, ეს ძალიან ცუდია, რადგან ტკბილეული ძილს აფერხებს. აქაც მნიშვნელოვანია ავუხსნათ შვილებს, რომ არ შეიძლება, სასარგებლო არ არის და ა.შ. შეიძლება, ბავშვებმა ახსნის შემდეგ შეამცირონ მიღებული ტკბილეულის დოზები.“

„შვილები ყოველთვის გვიყურებენ ჩვენ, მშობლებს, აინტერესებთ, რას ვაკეთებთ და აუცილებლად გვბაძავენ. აქედან გამომდინარე, პირველ რიგში, უნდა გამოვასწოროთ ჩვენი კვების რაციონი და ვიკვებოთ ჯანსაღი პროდუქტებით. უმჯობესია, შვილებმა მოგვბაძონ კარგში, ვიდრე ცუდში.“ - აღნიშნა სოფო ხალვაშმა. 

წაიკითხეთ სრულად