Baby Bag

„საიდან მოდის რთული ქცევა? როდესაც მარწუხებშია ბავშვი, მან სადღაც უნდა გამოუშვას თავისი ენერგია,“ - ფსიქოლოგი ნინო ბუაძე

ფსიქოლოგი ნინო ბუაძე ბავშვის რთული ქცევის გამომწვევ მიზეზებზე საუბრობს და აღნიშნავს, რომ რთულ ქცევას რამდენიმე სხვადასხვა მიზეზი აქვს:

„მინდა შევეხო რთულ ქცევას, რაზეც ხშირად ვსაუბრობთ. ბავშვის ქცევა, რა თქმა უნდა, პირდაპირ კავშირშია აღზრდასთან. როდესაც მარწუხებშია ბავშვი, მან სადღაც უნდა გამოუშვას თავისი ენერგია. განსაკუთრებით კარგად ჩანს ეს, როდესაც ბავშვს ოთხი წელი მკაცრი პედაგოგი ჰყავს, შემდეგ გადადის მეხუთე კლასში და იქ სხვადასხვა მასწავლებელი შემოდის, ზოგი მკაცრია, ზოგი ნაკლებად, აქ უკვე ბავშვი გამოუშვებს იმ დაგროვილ ენერგიას, რომელიც კარგად ეჭირა პედაგოგს. რის ფასად და როგორ ეჭირა, ეს უკვე სხვა საკითხია. ხშირ შემთხვევაში ეს დაგროვილი ენერგია არის დესტრუქციული, აგრესიული, ამას ასაკობრივი კრიზისებიც მოჰყვება. საიდან მოდის ე.წ. რთული ქცევა? ერთი მიზეზი არის დაგროვილი ენერგია, რომელსაც არ მიეცა შესაძლებლობა სადღაც რეალიზებულიყო, მეორე - დასწავლა, ვიღაც იქცევა ასე და მეც ასე უნდა მოვიქცე. რთული ქცევა, შესაძლოა, ოჯახშიც იყოს დასწავლილი, მაგ. ბილწსიტყვაობა. ამით ბავშვი იქცევს ყურადღებას. ყურადღება ძალიან მნიშვნელოვანია. ადამიანის იგნორი იმდენად მტკივნეულია, რომ ადამიანი ყველაფერს აკეთებს იმისთვის, რომ ყურადღება დაიბრუნოს.“

ნინო ბუაძის თქმით, ქცევა კონტექსტის მიხედვით, შესაძლოა რთულიც იყოს და ტიპიურიც:

„რთული ქცევა, შეიძლება, იყოს აბსოლუტურად ტიპიური ქცევა, უბრალოდ არ იყოს შესაბამის გარემოში. მაგ. ბავშვმა რომ გაკვეთილზე ტელეფონი ამოიღოს და მულტფილმს უყუროს, ესეც რთული ქცევაა. სხვა გარემოში ეს არ იქნებოდა რთული ქცევა. ყველა ქცევას, რომელსაც ბავშვი გვთავაზობს, გარკვეული წინაპირობა აქვს. ქცევა ეს არის შედეგი, რომელიც მივიღეთ. ამ შედეგს აქვს წინა ეტაპები. შესაძლოა, ქცევას ჰყავდეს მაპროვოცირებელი. ბავშვი რთულ ქცევას ავლენდეს იმ მაყურებელთან, რომელიც მისთვის მნიშვნელოვანია. შესაძლოა, ის არ იქცეოდეს რთულად დედასთან, მაგრამ ამას აკეთებდეს ბებიასთან. რთულ ქცევას აქვს სხვადასხვა მიზანი, შესაძლოა, ეს იყოს ყურადღება, სათამაშოს დაბრუნება და ა.შ. შესაძლოა, მიზეზი იყოს ისიც, რომ ბავშვმა არ იცის სხვა ალტერნატივა, თუ როგორ მოიქცეს. ის ამბობს ცუდ სიტყვებს და იბრუნებს სასურველ ნივთს, მაგრამ არ იცის ალტერნატივა, თუ როგორ დაიბრუნოს ნივთი სხვანაირად.“

ნინო ბუაძე ბავშვის ფიზიკური დასჯის ნეგატიურ ასპექტებს გამოყოფს და აცხადებს,რომ დასჯით ბავშვი ვერაფერს სწავლობს:

„როგორც წესი, რთულ ქცევას მოჰყვება ხოლმე დასჯა. რატომ არ უნდა დავსაჯოთ ბავშვი? რატომ არ ვცემთ ან წამოვარტყამთ ხოლმე ბავშვს? რატომ უნდა წამოვარტყა ბავშვს, როდესაც ცუდი სიტყვა მითხრა, ან თქვა სადღაც ისეთ გარემოში, სადაც მე შემრცხვა? შეიგინა, წამოვარტყი და ის იგივენაირად აღარ მოიქცევა, მაგრამ რატომ არ ვაკეთებ ამას? ის დაისწავლის ამ ქცევას და მის მიმართ ცუდ ქცევაზე მსგავსი პასუხი ექნება. როდესაც ბავშვს ვსჯი, წამოვარტყამ, მას ვაგრძნობინებ ჩემს უპირატესობას, ვამცირებ, მასში აგრესიას ვბადებ და მას სურვილი აქვს, როდესღაც სამაგიერო გადამიხადოს. ის ქცევაზე კი არ ფიქრობს, თუ რა დააშავა, იმ აგრესიაზეა ორიენტირებული, რომელიც მასში დაგროვდა.“

„ავტორიტარული სტილის მშობლები ხშირ შემთხვევაში ფიქრობენ, რომ ცემა გამართლებულია. ისინი ხშირად ამბობენ: „მართალი იყო დედა, რომ მცემდა და ისე მატარებდა მუსიკაზე, სხვანაირად მე ვერ ვისწავლიდი მუსიკას, ამიტომ მეც ასე უნდა მოვიქცე.“ ბავშვს ამ დროს ძალიან ბევრი აგრესია უგროვდება და მისგან გათავისუფლებას ცდილობს. აგრესიის ცნობილი ფოტო არსებობს, ხელმძღვანელი რომ ქვეშემრდომს ეჩხუბება, მეუღლე ბავშვს, ბავშვი ძაღლს. აგრესია არსად იკარგება, ის ერთი ადამიანიდან მეორეზე გადადის. ბავშვი ვერ იგებს, რა უნდა გააკეთოს. მან არ იცის, თუ არ შეიგინა, რა უნდა ქნას ამ დროს. ცემა და გამოხატული აგრესია იმ მომენტში მყისიერად შეწყვეტილი რთული ქცევაა და არა ის, რომ ბავშვმა ისწავლოს ალტერნატივა. ბავშვმა რომ მიუღებელი ქცევა განახორციელა, მშობელმა თუ არ იმსჯელა მასთან ერთად ამაზე, თუ მან ბავშვს არ მიაწოდა ქმედების სწორი ფორმა, ის ვერაფერს ისწავლის, გარდა იმისა, რომ მიიღებს შიშს. ერთადერთი რასაც ბავშვი სწავლობს არის ის, რომ როდესაც მას ვინმე ცუდად მოექცევა, მანაც უნდა დაარტყას,“ - აღნიშნავს ნინო ბუაძე.

წყარო: ​აზროვნების აკადემია 

არ დაგავიწყდეთ !!!

დაემატეთ ჯგუფში საბავშვო რეცეპტები

შეიძლება დაინტერესდეთ

14 გენიალური ფრაზა ევგენი კომაროვსკისგან

14 გენიალური ფრაზა ევგენი კომაროვსკისგან

ევგენი კომაროვსკი ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული და ავტორიტეტული პედიატრია, რომელიც ბავშვთა აღზრდის საკითხებზე თხუთმეტი წიგნის ავტორია. გარდა ამისა, ცნობილ ექიმს საკუთარი ტელეგადაცემაც აქვს, რომლის დახმარებით ის მშობლებს შვილების მოვლის შესახებ ძალიან საინტერესო რჩევებს აძლევს. ჩვენს სტატიაში ევგენი კომაროვსკის 14 გენიალურ გამონათქვამს გაგაცნობთ.

1. ზრდასრული ადამიანების აბსოლუტურმა უმრავლესობამ იცის, როგორ უნდა მოავლინოს ბავშვი ამქვეყნად, თუმცა 99,9 % -ს წარმოდგენა არ აქვს, როგორ უნდა აღზარდოს შვილი.

2. ბავშვის აღზრდით დაკავებული დედის ფსიქიკური ჯანმრთელობისა და კეთილდღეობის უზრუნველყოფა მამის მოვალეობაა. სწორედ მამა განსაზღვრავს, როგორი იქნება მეუღლის ურთიერთობები მის ნათესავებთან და ახლობლებთან.

3. ბედნიერი ბავშვი, პირველ რიგში, ჯანმრთელი უნდა იყოს,მხოლოდ ამის შემდეგ მოდის კითხვისა და ვიოლინოზე დაკვრის ცოდნა.

4. ბედნიერია ბავშვი, რომლის მშობლები არამხოლოდ შვილის მიმართ გამოხატავენ სიყვარულს, არამედ ერთმანეთის მიმართაც.

5. ბავშვთა ჯანმრთელობის პრობლემა პედიატრების გაზრდილი რაოდენობითა და მათი მაღალი პროფესიონალიზმით ვერ გადაწყდება. ბავშვის ჯანმრთელობა მშობლებზეა დამოკიდებული. დედისა და მამის გავლენა შვილის ჯანმრთელობის მდგომარეობაზე იმაზე დიდია, ვიდრე ქვეყნად არსებული ყველა პედიატრისა ერთად.

6. ბავშვი არავისა და არაფრის წინაზე არ არის დავალებული.

7. პირადად მე, ხშირად მოავადე ბავშვის მშობლებს ვურჩევ სახლში ძაღლი იყოლიონ. ძაღლის ყოლა უფროსებს აიძულებს დღეში ორჯერ მაინც გაისეირნონ ბავშვთან ერთად სუფთა ჰაერზე.

8. ბავშვი მთელი წლის განმავლობაში თუ ავადმყოფობდა, ვერ ერთობოდა და მოწყენილი იყო, მას სოფელში, მდინარისა და ტყის პირას დასვენება იმაზე მეტად წაადგება, ვიდრე ზღვის სანაპიროზე ყოფნა, თუნდაც მშობლებმა ის ხუთვარსკვლავიან სასტუმროში დაასვენონ.

9. ნორმალური ბავშვი გამხდარი და აქტიური უნდა იყოს.

10. ბავშვების უდიდესი ნაწილი ჯანმრთელი იბადება, თუმცა მშობლები და ექიმი მათ ჯანმრთელობას ართმევენ.

11. ახალშობილი ისეთივე ბიოლოგიური ობიექტია, როგორიც დათვის ბელი ან მგლის ლეკვი. ბავშვის ცხოვრების საწყის ეტაპზე მის ბიოლოგიურ სიჯანსაღეზე უნდა ვიზრუნოთ, რათა სამომავლოდ მისი სოციალური უნარების განვითარება შევძლოთ.

12. ბავშვის ერთჯერადი საფენების გამოყენების პრინციპი და არსი შემდეგია: ბავშვის საფენების არსებობა არა ბავშვისთვის, არამედ დედებისთვის არის საჭირო.

13. ყველაზე მთავარი ოჯახის ბედნიერება და სიჯანსაღეა. ოჯახი არა ბავშვის, არამედ საკუთარი ინტერესებით უნდა ცხოვრობდეს. ვერ წარმომიდგენია, რომ ჩემს შვილს შოკოლადი აჩუქონ, მან კი ის სამ ნაწილად არ გაყოს.

14. მთავარია გახსოვდეთ, რომ სამყაროს ცენტრი თქვენ არ ხართ. სამყაროს ცენტრი ოჯახია. კარგი ადამიანები ყველასთან და ყოველთვის კარგად იქცევიან. გაუზიარეთ სხვებს კარგი განწყობა, გემრიელი საჭმელი, ძვირფასი ნივთები. ნუ იქნებით უხეში და აგრესიული.                     


მომზადებულია ​adme.ru -ს მიხედვით

თარგმნა ია ნაროუშვილმა​

წაიკითხეთ სრულად